Untuk menjelaskan cabaran kepada kedaulatan, nyatakan cabaran itu, beri satu bukti daripada buku teks, kemudian terangkan apa yang ditunjukkan oleh bukti itu. Langkah terakhir ialah tempat markah diberi.
Pelajaran ini menyambung mengaitkan kedaulatan dengan institusi dan rakyat. Kaedah bukti yang lebih luas terdapat dalam menggunakan bukti dalam jawapan KBAT.
Apakah kaedah isi-bukti-penjelasan-kaitan?
Tulis empat ayat pendek bagi setiap cabaran.
- Isi: cabaran itu dalam satu ayat.
- Bukti: fakta daripada buku teks anda yang menunjukkannya.
- Penjelasan: apa yang ditunjukkan oleh bukti itu tentang cabaran.
- Kaitan: bagaimana ini menjawab soalan.
Pastikan setiap ayat pendek, supaya pemeriksa nampak setiap langkah.
Contoh kerja: cabaran rekaan
Negara Serindit ialah negara rekaan untuk latihan. Cabarannya ialah sebuah kuasa jiran menuntut sebahagian perairan sempadan Serindit.
Isi: tuntutan asing ke atas perairan sempadan mencabar kuasa Serindit ke atas wilayahnya sendiri.
Bukti: buku tahunan negara itu mencatat bahawa kapal asing mula menangkap ikan di perairan yang dipertikaikan selepas tuntutan dibuat.
Penjelasan: ini menunjukkan tuntutan itu diikuti tindakan, kerana kapal luar bertindak seolah-olah kuasa Serindit tidak terpakai di sana.
Kaitan: cabaran itu menguji kebebasan Serindit daripada kawalan luar, iaitu satu jenis kedaulatan.
Buku tahunan itu ialah rekaan. Dalam jawapan sebenar, bukti datang daripada buku teks anda.
Fakta yang dibiarkan dengan fakta yang dijelaskan
| Jawapan | Apa yang dilakukannya |
|---|---|
| “Bot asing menangkap ikan di perairan itu.” | Menyatakan fakta lalu berhenti |
| “Bot asing menangkap ikan di perairan yang dipertikaikan, yang menunjukkan tuntutan itu dilaksanakan dan menguji kawalan Serindit ke atas wilayahnya.” | Menambah apa yang ditunjukkan oleh fakta |
Jawapan kedua menggunakan “yang menunjukkan” untuk menghubungkan bukti dengan isi. Gunakan frasa itu dalam latihan sehingga ia menjadi tabiat.
Memilih bukti yang betul
Pilih bukti yang sepadan dengan cabaran. Bukti tentang perdagangan tidak menyokong isi tentang sempadan, walaupun faktanya betul.
| Cabaran | Bukti yang sesuai | Bukti yang tidak sesuai |
|---|---|---|
| Tuntutan asing ke atas wilayah | Catatan kapal asing di perairan itu | Catatan eksport |
| Pertikaian tentang siapa membuat undang-undang | Kenyataan tentang badan yang meluluskan undang-undang | Senarai nama sekolah |
Semak bahawa setiap fakta menjawab isi yang baru anda tulis.
Kesilapan yang menghilangkan markah
Kesilapan lazim ialah menyenaraikan beberapa fakta berturutan tanpa penjelasan, seperti “Penangkapan ikan bermula. Bot tiba. Tuntutan dibuat.” Fakta itu tepat, tetapi jawapan masih tidak berhujah.
Betulkan dengan berhenti selepas setiap fakta dan menulis ayat “yang menunjukkan”.
Semak kendiri
Di Serindit rekaan, sebuah firma asing diberi kebenaran oleh kuasa luar untuk menggerudi dalam wilayah Serindit, tanpa Serindit dirujuk. Tulis isi, bukti, penjelasan dan kaitan.
Jawapan
Isi: penggerudian itu mencabar kuasa Serindit ke atas sumber dalam wilayahnya.
Bukti: satu rekod menunjukkan firma itu mula menggerudi selepas mendapat kebenaran kuasa luar.
Penjelasan: ini menunjukkan kuasa luar bertindak seolah-olah ia boleh menentukan sesuatu untuk tanah Serindit.
Kaitan: cabaran itu menguji kuasa dalam wilayah dan kebebasan daripada kawalan luar sekali gus.
Apa yang perlu dipelajari seterusnya
Teruskan dengan menulis contoh sivik yang neutral tanpa sokongan politik. Perancang bukti-ke-penjelasan (Bahasa Inggeris) mempunyai ruang untuk setiap satu daripada empat langkah.
Untuk sokongan guru, lihat tuisyen Sejarah dalam talian satu lawan satu.