Kedudukan tepat dan kedudukan relatif menjawab dua soalan yang berbeza. Kedudukan tepat diberi oleh rujukan grid, manakala kedudukan relatif diberi oleh arah dari satu ciri lain.
Pelajaran ini terletak dalam kluster arah dan kedudukan topografi. Jika rujukan grid masih goyah, semak dahulu membaca rujukan grid empat angka dan enam angka.
Bagaimana kata kerja soalan menentukan jawapan?
Baca kata kerja soalan dahulu. Perkataan berbeza menuntut jenis jawapan berbeza.
| Kata kunci soalan | Jenis jawapan | Contoh bentuk |
|---|---|---|
| Nyatakan rujukan grid | Tepat | 517342 |
| Nyatakan lokasi tepat | Tepat | 5134 atau 517342 |
| Nyatakan kedudukan relatif | Relatif | Timur laut dari jambatan |
| Di manakah letaknya berbanding | Relatif | Di selatan sungai |
| Nyatakan arah | Relatif | Barat daya |
Jawapan relatif sentiasa mempunyai dua bahagian: arah kompas dan satu ciri rujukan yang wujud pada peta.
Contoh dikerjakan: satu balai polis, dua soalan
Peta asli menunjukkan sebatang sungai mengalir dari barat ke timur dan sebuah jambatan di rujukan 513345. Balai polis berada pada 517342.
Soalan A: “Nyatakan lokasi tepat balai polis.” Jawapan: 517342, atau rujukan empat angka 5134 jika soalan hanya meminta petak.
Soalan B: “Nyatakan kedudukan balai polis berbanding jambatan.” Balai polis bergerak 4 persepuluh ke timur (517 − 513 = 4) dan 3 persepuluh ke selatan (345 − 342 = 3). Jawapan: di tenggara jambatan.
Kedua-dua jawapan betul, tetapi menulis 517342 untuk Soalan B tidak menjawab soalan, dan menulis tenggara untuk Soalan A tidak memberi lokasi tepat.
Kesilapan yang perlu dielakkan
Ramai pelajar menulis “di sebelah kanan sungai” atau “di atas peta”. Kedua-duanya bergantung pada cara kertas dipegang dan bukan pada bumi.
Pembetulannya ialah menggantikan kiri dan kanan dengan arah kompas, dan menggantikan “atas peta” dengan satu ciri rujukan. Contohnya, “di utara sungai dan di timur jambatan”.
Semak sendiri
Sebuah masjid terletak pada 624418, dan sebuah kedai terletak pada 628421. Nyatakan kedudukan relatif kedai dari masjid, dan nyatakan rujukan empat angka kedai itu.
Jawapan
Beza timur: 628 − 624 = 4 persepuluh ke timur. Beza utara: 421 − 418 = 3 persepuluh ke utara. Kedai berada di timur laut masjid.
Rujukan empat angka: ambil dua digit pertama bagi setiap bahagian, iaitu 62 dan 42, maka 6242.
Apa yang patut dipelajari seterusnya
Teruskan dengan menyemak huraian laluan berdasarkan simbol topografi. Kemudian cuba latihan kluster.
Jika anda mahu guru memeriksa jenis jawapan anda pada soalan baharu, lihat tuisyen Geografi dalam talian satu-lawan-satu.